kökünün Kur'an'daki kullanımı

ضِمَارٌ: Bir yer veya bir vadi ki, içinde yolculuk yapanı gizleyecek kadar çukur ve alçaktır. (O.) [Kámoos'a göre, الضِّمَارُ “Bir yer”dir; yani belirli bir yerin adıdır.] مَالٌ ضِمَارٌ: Geri dönmesi umulmayan maldır. (K.) Veya geri dönmesi umulmayan kayıp maldır. (Ebû Ubeyd, Mısbâh, Tâcu'l-Arûs.) Kayıp değilse, bu şekilde adlandırılmaz. (Ebû Ubeyd, Tâcu'l-Arûs.) دَيْنٌ ضِمَارٌ: Ödenmesi umulmayan bir borçtur. (Sihâh.) Veya ödenmesi için belirli bir süre tayin edilmemiş bir borçtur. (Kámoos, Tâcu'l-Arûs.) عَطَآءٌ ضِمَارٌ: Umulmayan bir hediyedir. (A.) وَعْدٌ ضِمَارٌ (Sihâh) ve عِدَةٌ ضِمَارٌ (A, K, [Kámoos'un bazı nüshalarında ve Tâcu'l-Arûs'ta geçen مِنَ العَذَابِ ifadesi, diğer nüshalarda ve Tâcu'l-Arûs'ta مِنَ العِدَاتِ şeklinde yanlış yazılmıştır; Tâcu'l-Arûs'ta ayrıca عِدَات kelimesinin وَعْدٌ ile eş anlamlı olan عِدَةٌ kelimesinin çoğulu olduğu belirtilmiştir]): Yerine getirilmesi umulmayan bir sözdür. (Sihâh, A.) Veya yerine getirilmesi geciktirilen bir sözdür. (Kámoos.) ضِمَارٌ ayrıca, güvenilmeyen veya emin olunmayan herhangi bir şeyi ifade eder. (Sihâh.) Ve bir alacaklının ödemesini gelecekteki bir zamana ertelediği bir borç; veya ödemesi belirli bir zamana ertelenen vadeli bir satış; veya bir borcun veya satılan bir şeyin fiyatının ödeme zamanının ertelenmesi veya geciktirilmesi; نَسِيْئَةٌ ile eş anlamlıdır. (Ferrâ, Tâcu'l-Arûs.) Ayrıca görünmeyen, belirgin olmayan; عِيَانٌ kelimesinin zıttıdır. (Kámoos.) Bir şair, bir adamı eleştirirken şöyle der: وَعَيْنُهُ كَالكَالِئِ الضِّمَارِ [Ve onun şimdiki hediyesi, alacaklının ertelediği görünmeyen borç gibi, umulmayan bir şeydir.] Yani, onun şimdiki hediyesi, umulmayan kayıp gibidir. (Tâcu'l-Arûs.) ذَهَبُوا بِمَالِى ضِمَارًا ifadesi, malımı kumarla aldılar anlamına gelir. (Ferrâ, Tâcu'l-Arûs.) Ayrıca, Abbâs İbn-Mirdâs tarafından tapılan belirli bir puttur. (O, Kámoos, Tâcu'l-Arûs. [Kámoos'ta el takısıyla (ال) olduğu ima edilse de, O ve Tâcu'l-Arûs'a göre böyle değildir.])